Kort samengevat
Gemeente: Oosterhout
Doelgroep: nieuwe statushouders binnen de inburgeringswet
De uitdaging: klantmanagers hebben de tijd niet voor intensieve, wekelijkse begeleiding
De aanpak: AndersWerkt begeleidt deelnemers tot een jaar lang, minimaal twee dagdelen per week, volledig op maat
Het resultaat: klantmanagers ontlast, snellere participatie, een partner die voelt als een verlengstuk van de eigen organisatie
De uitdaging: participatie vanaf dag één, zonder de capaciteit ervoor
Sinds de nieuwe inburgeringswet ligt de regie bij gemeenten. De verwachting is helder: nieuwkomers doen vanaf dag één mee. "We vinden het ontzettend belangrijk dat je hier meteen mee gaat én kunt doen," zegt Esther van Dijk, Projectcoördinator Werk & Arbeidsmarkt bij gemeente Oosterhout. "Dat gebeurt niet als je thuis op de bank zit, maar als je gaat participeren."
Die participatie begint zelden met betaald werk. Eerst bouwen mensen ritme op, ontwikkelen ze taal, en leren ze bewegen in een compleet nieuwe omgeving. Dat traject vraagt om tijd en aandacht die klantmanagers simpelweg niet hebben. "Daar hebben onze klantmanagers geen tijd voor," legt Esther uit.
De aanpak: intensieve begeleiding, volledig op maat
AndersWerkt vult dat gat met structurele, langdurige begeleiding. Zo krijgen deelnemers tot een jaar lang, minimaal twee dagdelen per week, persoonlijke aandacht. Geen standaardprogramma dat over iedereen heen valt, maar een aanpak die start bij de vraag.
"Zij komen niet met: dit is ons aanbod," zegt Esther. "Ze kijken: wat is de vraag? En daar maken ze iets op maat voor."
Dat maatwerk zit soms in kleine, praktische dingen met grote impact. Denk bijvoorbeeld aan fietslessen of het organiseren van participatieplekken. Steeds vanuit dezelfde vraag: wat heeft deze persoon nu nodig om in beweging te blijven?
Culturele vertalers: meer dan taal alleen
Een vast onderdeel van de aanpak is de inzet van culturele vertalers. Waar taal vaak nog te leren is, zit de grotere uitdaging in hoe iemand naar de wereld kijkt. "Een cultureel vertaler begrijpt de achtergrond en kan die vertaalslag veel beter maken," legt Esther uit. Ze geeft een voorbeeld: een boodschap die van een cultureel vertaler wél binnenkomt, landt van een ander soms niet — simpelweg omdat de vertaler aansluit bij het culturele speelveld van de ander.
Wat ergens anders als innovatie wordt gepresenteerd, is bij Oosterhout en AndersWerkt al jarenlange praktijk. "Ik hoorde laatst dat een project innovatief heette omdat ze met culturele vertalers gingen werken," zegt Esther. "Toen dacht ik: dat doen wij al lang met AndersWerkt."
3 redenen waarom dit voor Oosterhout werkt
Drie factoren maken het verschil tussen een leverancier en een partner.
Lokale wortels.
AndersWerkt kent de regio en het netwerk. Eerdere partijen van buiten de regio beloofden veel, maar liepen vast zonder lokale ingangen. "Zonder netwerk is het ongelooflijk lastig om echt het verschil te maken," aldus Esther.
Korte lijnen.
De afstand tussen gemeente en AndersWerkt is klein. "Ik zie Paul (van AndersWerkt) bijna als een collega," zegt Esther over de samenwerking. Die nabijheid rust op vertrouwen: "AndersWerkt zal nooit zeggen: dat staat niet in de afspraak, dus dat doen we niet. Ze bewegen gewoon mee."
Structureel meedenken.
Eens in de zes weken zitten gemeente en AndersWerkt samen om vooruit te kijken. "Dan komen we echt tot nieuwe ideeën," vertelt Esther. De samenwerking blijft daardoor niet hangen in uitvoering, maar ontwikkelt zich mee met wat de praktijk vraagt.
Wat dit oplevert voor gemeente Oosterhout?
Ontlaste klantmanagers — intensieve begeleiding die de gemeente zelf niet kan bieden, wordt overgenomen
Maatwerk in plaats van een vast programma — de aanpak start bij de vraag, niet bij een standaardaanbod
Een vertrouwd aanspreekpunt — korte lijnen zonder bureaucratische afstand
Ervaringsdeskundigheid — begeleiders die zelf een vergelijkbare weg hebben afgelegd, versterken de geloofwaardigheid
Een partner die meedenkt — structureel overleg zorgt voor een samenwerking die vooruitkijkt, niet alleen uitvoert
In de woorden van gemeente Oosterhout
"AndersWerkt is daadwerkelijk een verlengstuk van onze organisatie."
"Het is altijd op basis van vertrouwen en openheid. Dat voelt gewoon eerlijk."
"Partnership. Eerlijk. Transparant. Maatwerk. Betrouwbaar. En ze leveren."
— Esther van Dijk, Projectcoördinator Werk & Arbeidsmarkt bij gemeente Oosterhout
Wat dit betekent voor beleidsmakers?
Deze samenwerking raakt niet alleen de uitvoering, maar ook de doelen waar gemeenten op sturen.
Regie zonder extra capaciteit — de gemeente behoudt de regie op inburgering die de wet vereist, zonder dat klantmanagers extra tijd hoeven vrij te maken
Aantoonbare voortgang richting beleidsdoelen — directe participatie vanaf dag één, in lijn met de nieuwe inburgeringswet
Beheersbaar risico — een partner met lokale wortels en een langjarige, transparante samenwerking, in plaats van een externe partij zonder netwerk
Structurele afstemming — zeswekelijks overleg houdt de samenwerking aantoonbaar en bijstuurbaar, relevant bij verantwoording richting raad en college
Herkenbare uitdaging?
Veel gemeenten lopen tegen dezelfde grens aan: de wil om vanaf dag één te laten meedoen, zonder de capaciteit voor intensieve begeleiding. Benieuwd hoe een aanpak op maat er voor jouw gemeente uitziet? Neem contact op om vrijblijvend te sparren.